Lista poreskih olakšica za društva u Srbiji – Da li plaćate ono što ne morate?

15.
Okt 2020.

Kontakt: Anja Berić

poreske olakšice, poreske olakšice za zapošljavanje novih radnika

Poslednjih nekoliko godina na domaćoj privrednoj sceni pojavile su se brojne poreske olakšice i oslobođenja, što za mnoge tehnološki osvešćene subjekte predstavlja primamljivu priliku za razvoj svog poslovanja u našoj državi. Iz razgovora sa našim klijentima uvideli smo da su neki od ponuđenih podsticaja prepoznati kao izuzetno značajne pogodnosti koje se koriste u svom punom domašaju. Ipak, iako su sve potencijalne prilike podjednako transparentne i dostupne svima, čini se da su neke od njih ostale neprimećene, te su samim tim i nedovoljno iskorišćene.

Nezavisno od toga da li ste:

  • privredni subjekt koji namerava da komercijalno iskoristi, ili već iskorišćava predmet prava intelektualne svojine koji je sam stvorio (autorsko delo ili pronalazak),
  • privredno društvo koje namerava, ili već vrši istraživanje i razvoj u Republici Srbiji,
  • osnivač već postojećeg privrednog subjekta,
  • investitor u startape koji obavljaju inovativnu delatnost,
  • poslodavac koji zapošljava kvalifikovana novozaposlena lica,
  • društvo koje zapošljava mladog povratnika u Srbiji nakon završenog stručnog osposobljavanja ili usavršavanja u inostranstvu,
  • društvo koje zapošljava stranca u Srbiji,
  • društvo koje koristi marketinške usluge,
  • ili jednostavno društvo koje organizuje team building za zaposlene,

prođite kroz naš checklist i proverite da li koristite sve pogodnosti koje imate na raspolaganju. Moguće je da će se naći barem jedna koja Vam je promakla.

1. IP Box režim – smanjite porez na dobit sa 15% na efektivnih 3%

Od 1. januara 2019. godine, deponovanje autorskih dela i drugih predmeta srodnih prava može doneti značajnu poresku olakšicu nosiocima autorskog ili prava srodnih autorskom, kao i nosiocu prava ili podnosiocu prijave u vezi sa pronalaskom. Na osnovu Zakona o porezu na dobit pravnih lica i Pravilnika o uslovima i načinu izuzimanja kvalifikovanih prihoda iz osnovice poreza na dobit pravnih lica moguće je izuzimanje iz poreske osnovice do čak 80% prihoda koji dolazi od komercijalizacije predmeta intelektualne svojine. To znači da efektivno porez na dobit društvo može da smanji sa 15% na 3%.

Ovo je naročito važno za IT kompanije koje imaju sopstvene proizvode, jer je softver (po pravilu) zaštićen autorskim pravom.

Za ostvarivanje ove poreske olakšice neophodno je da autorsko delo, odnosno predmet srodnog prava, bude deponovano kod nadležnog organa, u skladu sa Zakonom o autorskom i srodnim pravima. Ukoliko se radi o softveru kao autorskom delu, postoji i rešenje za nadogradnju ili preradu softvera, u pogledu deponovanja, tako da činjenica da se ova vrsta autorskog dela obično stalno menja, nije prepreka.

Za ostvarivanje poreske olakšice za pronalazak, potrebno je da je patent ili priznat ili da je podneta patentna prijava Zavodu za intelektualnu svojinu.

Ono što se ne sme izgubiti iz vida jeste da je nosilac autorskog, odnosno srodnog prava dužan da kvalifikovani prihod (prihod na koji se primenjuje poreska olakšica), posebno iskaže u poreskom bilansu. Takođe, na zahtev Poreske uprave obavezno je dostavljanje posebne dokumentacije, na način i u formi propisanoj od strane Ministarstva finansija.

Za više informacija o tome da li imate pravo na IP Box podsticaj pišite na office@zuniclaw.com.

2. R&D odbitak

povratnici iz inostranstva, poreske olakšice

Troškovi koje poreski obveznik snosi, a neposredno su povezani sa istraživanjem i razvojem (R&D – Research & Development) u Republici Srbiji mogu biti priznati kao rashod u poreskom bilansu u dvostrukom iznosu u odnosu na knjigovodstvene proračune. Ova dodatna pogodnost za privredne subjekte ne zavisi od uspeha samog istraživanja, već za cilj ima podsticanje preduzimljivosti i inovativnosti, te se manje vrednuje konkretan rezultat, a više preuzimanje rizika i sticanje novih znanja.

U smislu Zakona o porezu na dobit pravnih lica, istraživanje je definisano kao originalno ili planirano istraživanje preduzeto u cilju sticanja novog naučnog ili tehničkog znanja i razumevanja, što u praksi najčešće obuhvata:

  • troškove zarada zaposlenih koji neposredno rade na poslovima istraživanja i razvoja,
  • troškovi nabavke nematerijalne imovine (npr. licence za potrebne softvere),
  • troškovi savetodavnih usluga od privrednih subjekata koji nisu povezana lica sa poreskim obveznikom,
  • troškovi u vezi sa zaštitom intelektualne svojine, i sl.

IP Box i R&D odbitak se mogu kumulirati, čime porez na dobit pravnih lica efektivno može biti smanjen na 0%.

Za više informacija o tome da li imate pravo na R&D odbitak pišite na office@zuniclaw.com.

3. Oslobođenja od poreza i doprinosa na zarade osnivača

Poslodavac – privredno društvo, preduzetnik ili preduzetnik poljoprivrednik koji je registrovan u Agenciji za privredne registre zaključno sa 31.12.2020. godine (u daljem tekstu: novoosnovani poslodavac, kako je i zakonom definisan) ima mogućnost ostvarivanja oslobođenja od plaćanja poreza i doprinosa po osnovu zarade osnivača zaposlenih u društvu, odnosno po osnovu lične zarade preduzetnika ili preduzetnika poljoprivrednika.

Ova mogućnost može se iskoristiti za zarade koje je poslodavac isplatio u periodu od 12 meseci od dana osnivanja društva, odnosno registrovanja preduzetnika ili preduzetnika poljoprivrednika. Osnovni uslov koji je postavljen tiče se visine iznosa zarade – ona na mesečnom nivou ne može biti veća od 37.000 dinara „neto”, dakle bez pripadajućih obaveza iz zarade.

Oslobođenje je regulisano sa dva različita zakonska akta, u zavisnosti od toga na šta se odnosi.

3.1. Porezi

Oslobođenje od plaćanja poreza na zarade osnivača propisano je Zakonom o porezu na dohodak građana, a pored već navedenog uslova u pogledu visine mesečnog iznosa zarade predviđeno je još nekoliko:

  • osnivač mora biti u radnom odnosu sa privrednim društvom i biti prijavljen na obavezno socijalno osiguranje
  • preduzetnik, odnosno preduzetnik poljoprivrednik mora biti prijavljen na obavezno socijalno osiguranje
  • da u periodu u kom se oslobođenje ostvaruje to pravo može ostvariti za najviše devet osnivača zaposlenih koji ispunjavaju uslove
  • da je osnivač, odnosno preduzetnik ili preduzetnik poljoprivrednik, u periodu od najmanje 6 meseci pre dana registracije novoosnovanog poslodavca bio prijavljen kod Nacionalne službe za zapošljavanje kao nezaposlen, odnosno da je u periodu od 12 meseci pre dana registracije novoosnovanog poslodavca stekao srednje, više ili visoko obrazovanje u skladu sa zakonom.

3.2. Doprinosi

Oslobođenje od plaćanja doprinosa na zarade osnivača odnosno lične zarade preduzetnika ili preduzetnika poljoprivrednika uređuje Zakon o doprinosima za obavezno socijalno osiguranje. Uslovi koji moraju biti ispunjeni identični su onima iz Zakona o porezu na dohodak građana, i u pogledu visine zarade i u pogledu dodatnih uslova koje lice za koje se dobija oslobođenje treba da ispuni. Doprinosi za lica za koja se ostvaruje pravo na oslobođenje se isplaćuju iz budžeta Republike Srbije na iznos najniže mesečne osnovice doprinosa predviđene istim zakonom.

4. Investiranje u startape

olaksice za nove preduzetnike, ulaganje u startup, startup advokat

Lepa vest za kompanije koje imaju u planu ulaganje u novoosnovano privredno društvo koje obavlja inovacionu delatnost, odnosno startapZakonom o porezu na dobit pravnih lica predviđeno je poresko oslobođenje u visini od 30% od izvršenog ulaganja – dakle, u tom iznosu kompanija-investitor može umanjiti svoju poresku obavezu. Pravo na ovu olakšicu može ostvariti kompanija koja u trenutku ulaganja u startap ne poseduje 25% akcija ili udela, odnosno glasova u startapu.

Poreski kredit ostvaruje se na osnovu u potpunosti uplaćenih uloga kojim se uvećava kapital startapa. Uslov koji mora biti ispunjen jeste da investitor nije umanjio svoje ulaganje neprekidno u periodu od tri godine od dana inicijalnog ulaganja. Dakle, investitor stiče pravo na poresko oslobođenje prvi put kada ispuni navedeni uslov.

Zakon predviđa i ograničenje visine poreskog kredita za ulaganje u startap, te ono ne može biti veće od 100 miliona dinara ukupno, odnosno 50 miliona dinara po poreskoj godini.

5. Zapošljavanje kvalifikovanih novozaposlenih lica

Od prvog dana 2020. godine uveden je novi vid stimulansa za kompanije koje u naredne tri godine (dakle, do kraja 2022. godine) povećaju broj svojih zaposlenih u odnosu na 31. decembar 2019 godine. Ovaj uslov za ostvarenje poreskog kredita biće ispunjen stupanjem u radni odnos sa licima koja nisu bila u radnom odnosu u periodu od 1. januara 2019. do 30. aprila 2020. godine, odnosno sa preduzetnicima koji ispunjavaju isti uslov u pogledu prethodne nezaposlenosti, odnosno koji ’padnu’ test samostalnosti.

Olakšice za zapošljavanje novih radnika propisane su odredbama Zakona o porezu na dohodak građana i Zakona o doprinosima za obavezno socijalno osiguranje, prema kojima će poslodavac koji ispuni navedene uslove biti oslobođen od obaveze plaćanja poreza i doprinosa na zarade zaposlenih.

Oslobođenje od poreza i doprinosa određeno je u procentima, i to efektivno:

  • 70% poreza i 100% doprinosa, za zarade u 2020. godini,
  • 65% poreza i 95% doprinosa, za zarade u 2021.godini, i
  • 60% poreza i 85% doprinosa, za zarade u 2022. godini.

Pored podsticaja mladima da ostanu u Srbiji i motivisanja poslodavaca za zapošljavanje novih radnika, ovom novinom razjašnjena su i pojedina pitanja u pogledu poresko-pravnog tretmana preduzetnika paušalaca koji su angažovani od strane privrednih društava, što je naročito značajno za IT sektor.

6. Umanjenje osnovice za poreze i doprinose za zapošljavanje mladih povratnika

Poseban vid poreske olakšice predviđen je Zakonom o porezu na dohodak građana i Zakonom o doprinosima za socijalno osiguranje za tzv. novonastanjene obveznike koji zasnuju radni odnos na neodređeno vreme sa domaćim poslodavcem – za njih se osnovica poreza i doprinosa umanjuje za čitavih 70%.

U kategoriju novonastanjenih obveznika ubraja se lice koje:

  • u trenutku zaključenja ugovora o radu nije navršilo 40 godina života,
  • najmanje 12 meseci pre zasnivanja radnog odnosa je pretežno boravilo u inostranstvu na stručnom usavršavanju, odnosno radi daljeg obrazovanja,
  • na mesečnom nivou ostvaruje zaradu u minimalnom iznosu od 145.104 dinara.

Kako bi uslovi za ostvarivanje ove poreske olakšice bili ostvareni, potrebno je da ’mladi povratnik’ zasniva radni odnos na radnom mestu za koje postoji potreba da zaposleni ima posebno stručno obrazovanje i za kojim postoji potreba koja se ne može lako zadovoljiti na domaćem tržištu rada. Dodatni uslov jeste da se zaposleno lice istovremeno sa zasnivanjem radnog odnosa nastanjuje na teritoriji Republike Srbije, te se može smatrati njenim ’poreskim rezidentom’ po osnovu centra poslovnih i životnih interesa u Srbiji.

7. Umanjenje osnovice za poreze i doprinose za zapošljavanje stranaca

Pored lica iz prethodne tačke, u novonastanjene poreske obveznike u smislu navedenih zakona spada i lice koje:

  • u periodu od 24 meseca pre dana zaključenja ugovora o radu sa domaćim poslodavcem nije boravilo na teritoriji Republike Srbije,
  • na mesečnom nivou ostvaruje zaradu u minimalnom iznosu od 217.656 dinara.

Kao i kod ’mladih povratnika’, predviđen je identičan uslov u pogledu nastanjenja u Srbiji, o kome smo prethodno govorili.

Interesantno je da jednom ostvarena poreska olakšica iz tačke 4 kao i iz tačke 5 ima pravno dejstvo u trajanju od narednih 5 godina od dana zasnivanja radnog odnosa, nezavisno od promene poslodavca. Imajući u vidu da u pogledu dve prethodne pogodnosti u praksi mogu izazvati određene nedoumice, u narednom periodu očekuje se usvajanje podzakonskog akta od strane nadležnih organa, kojim bi se bliže pojasnila pitanja u vezi podsticaja za zapošljavanje povratnika i stranaca.

8. Priznavanje troškova marketinga u celini

olakšice za zapošljavanje mladih, poreske olakšice

Troškovi reklamnih i propagandnih aktivnosti su se do izmena Zakona o porezu na dobit pravnih lica priznavala u poreskom bilansu kao rashod samo do iznosa od 10% prihoda poreskog obveznika. Nakon izmena Zakona, ovo ograničenje je ukinuto, pa se sada navedeni izdaci priznaju u punom iznosu.

Ovakva pogodnost naročito je značajna za one privredne subjekte koji se bave delatnostima u kojima se u okviru operativnog poslovanja znatno ulaže u reklamiranje i propagandu.

9. Rekreacija i team building zaposlenih oslobođeni od oporezivanja

Naročito lepe vesti mnogim poslodavcima donele su izmene Zakona o porezu na dohodak građana kojima je ukinuta obaveza plaćanja poreza i doprinosa na aktivnosti u okviru team buildinga. Za razliku od ranijeg rešenja koje je troškove rekreacije zaposlenih smatralo zaradom zaposlenih u smislu činjenja pogodnosti zaposlenom, novom regulativom navedeni troškovi svrstani su u troškove poslovanja, te su oslobođeni od poreske obaveze.

Šta sve obuhvataju troškovi team buildinga? Zakon pod ovim terminom obuhvata sve izdatke koje poslodavac ima u vezi sa rekreacijom zaposlenih na radnom mestu, poput izgradnje i/ili nabavke opreme za rekreaciju, organizacije sportskih događaja i uopšteno izgradnje boljih odnosa između zaposlenih, kao i između zaposlenih i poslodavca.

Da bi se ostvarilo poresko oslobođenje na troškove team buildinga, potrebno je da se ispune određeni uslovi.

Ukoliko još ne znate koji su, pročitajte na našem blogu Nema više poreza za rekreaciju zaposlenih i team building?

Ako vam je svih 9 navedenih podsticaja već bilo poznato, čestitamo – na vreme ste se informisali.

Najnovije:

NEWSLETTER

Budite u toku sa najvažnijim informacijama

NOVI SAD

BEOGRAD

NOVI SAD

BEOGRAD