Nemačka uvela dvojno državljanstvo

U nedavnom preokretu u oblasti imigracione politike, Nemačka je donela novi Zakon o državljanstvu, omogućivši time sticanje dvojnog državljanstva. Ova značajna promena ima dalekosežne posledice za mnoge strance, uključujući i srpske državljane koji žive i rade u Nemačkoj. Nova regulativa stupila je na snagu juna 2024. godine, a očekuje se da će olakšati život hiljadama ljudi koji su se suočavali sa kompleksnim izazovima vezanim za državljanstvo.

1. Strog zakon i ograničenja

Pre uvedene novine, Nemačka je imala jedan od striktnijih režima u Evropi kada je u pitanju dvojno državljanstvo. Godinama je eksplicitno zabranjivala mogućnost posedovanja dva ili više državljanstva, osim za državljane država članica Evropske unije, kao i u slučajevima državljana čije države ne dozvoljavaju otpust (Iran, Maroko, Severna Koreja).

Prema prethodnim pravilima, stranci su uglavnom morali da se odreknu svog prvobitnog državljanstva kako bi stekli nemačko, što je predstavljalo značajan problem za mnoge rezidente koji su često morali da biraju između dva identiteta i dve domovine. Takva situacija dovela je do toga da mnogi odustanu od ideje sticanja nemačkog državljanstva ili jednostavno ostanu sa statusom trajnog boravka, bez dodatnih prava koje državljanstvo sa sobom nosi.

Ograničenja su dodatno otežavala njihovu integraciju u nemačko društvo, stvarajući barijere koje su sprečavale njihov pun doprinos zajednici.

2. Šta donosi novi Zakon?

Novim Zakonom o državljanstvu, Nemačka sada omogućava sticanje dvojnog državljanstva, čime se uklanja potreba za odricanjem od prvobitnog državljanstva. Pored toga, uvode se olakšani uslovi za sticanje državljanstva, kao što su smanjenje potrebnog perioda stalnog/trajnog boravka sa osam na pet godina, a u određenim slučajevima i na tri godine za one koji su pokazali posebne uspehe u integraciji (visok nivo znanja nemačkog jezika, volontiranje, napredak na poslu ili u školi, itd.).

Ova promena predstavlja značajan korak ka većoj inkluziji i integraciji stranaca u nemačko društvo. Smanjenje potrebnog perioda boravka olakšaće mnogima da brže dobiju nemačko državljanstvo i uživaju u svim pravima koja iz toga proističu.

3. Prava stranaca – Novo poglavlje za srpske državljane

Nove mere će omogućiti strancima da uživaju u punom obimu prava kao nemački državljani, uključujući pravo glasa, pravo na rad u državnim ustanovama, kao i sve socijalne beneficije. Posebno je značajno to što će Srbi koji su se do sada suočavali sa dilemom odricanja od svog državljanstva sada moći da zadrže oba državljanstva, čime će zadržati svoje kulturne i porodične veze sa Srbijom, dok će istovremeno, uživati u svim blagodetima državljana Nemačke. Nemačko državljanstvo će omogućiti pripadnicima srpskog naroda da ravnopravno konkurišu za posao u državnoj administraciji, uključujući obrazovne institucije i zdravstvo.

Pored toga, nemački pasoš, kao jedan od najjačih u svetu, omogućava putovanje bez vize u preko 190 zemalja sveta, što otvara pogodnosti neometanog putovanja koje je retko koja zemlja dostigla.

Jedan od glavnih ciljeva ovih izmena je dodatna integracija stranih državljana, kao i privlačenje stručne radne snage. Mnogi pripadnici srpskog naroda koji su se već dobro integrisali, doprineli ekonomiji i društvenom životu, sada će imati priliku da budu potpuno ravnopravni članovi zajednice.

4. Ponovno sticanje srpskog državljanstva – druga šansa za one koji su ga se odrekli

Novina koja je posebno značajna za sve državljane Srbije koji su otišli u Nemačku, jeste mogućnost ponovnog sticanja srpskog državljanstva. Oni koji su se u prošlosti odrekli svog srpskog državljanstva kako bi postali nemački državljani, sada mogu ponovo podneti zahtev za sticanje srpskog državljanstva. Prilika poput ove posebno je značajna za one koji žele da povrate svoje veze sa domovinom.

Navedena mogućnost dozvoljava Srbima da zadrže sve beneficije koje dolaze sa srpskim državljanstvom, uključujući pravo na imovinu, penziju i socijalnu sigurnost. Takođe, ponovno sticanje srpskog državljanstva omogućava obnovu kulturnih i porodičnih veza koje su možda bile narušene zbog prethodnih ograničenja.

5. Koji su uslovi?

Svaka država ima pravo da slobodno odredi koji su sve uslovi koje podnosioci zahteva moraju ispuniti da bi postali njeni državljani. Primera radi, Nemačka zahteva dokaz o integraciji u nemačko društvo, kao što je stabilno zaposlenje i prihodi, poznavanje nemačkog jezika i poštovanje nemačkih zakona.

S druge strane, za one koji žele da ponovno steknu srpsko državljanstvo, biće neophodno da ispune sve zakonske uslove koje propisuje Republika Srbija, kao što su između ostalog punoletstvo, poslovna sposobnost, pisana izjava lica da Republiku Srbiju smatra svojom državom. Sam postupak sticanja srpskog državljanstva strogo je formalan i uključuje preduzimanje tačno određenih koraka. Procedura započinje podnošenjem zahteva za ponovno sticanje državljanstva Ministarstvu unutrašnjih poslova. Nakon toga, sledi višemesečna procedura tokom koje nadležni organ proverava ispunjenost svih neophodnih zakonskih uslova. Konačno, ukoliko se utvrdi da su svi uslovi ispunjeni, nastupa pozitivan ishod postupka donošenjem rešenja o ponovnom sticanju državljanstva Republike Srbije.

Pri tome, treba naglasiti da je najznačajniji benefit ovog postupka taj da svi koji žele ponovo da steknu srpsko državljanstvo, nisu u obavezi da se odreknu državljanstva koje poseduju u momentu apliciranja za ponovno sticanje državljanstva Srbije.

6. U kratkim crtama…

Navedene reforme predstavljaju značajan korak ka većoj integraciji i ravnopravnosti stranaca koji su odlučili da se nastane u Nemačkoj. Srpski državljani, kao i mnoga druga lica koja pretenduju na državljanstvo Nemačke, sada imaju priliku da zadrže svoje prvobitno državljanstvo dok stiču nemačko, čime su u prilici da iskoriste sve pogodnosti koje im oba sistema pružaju. Takođe imaju mogućnost ponovnog sticanja srpskog državljanstva u slučaju da su ga se odrekli. Ova promena će bez sumnje imati dugoročne pozitivne efekte na živote mnogih ljudi i doprineti jačanju veza između Nemačke i Srbije.

Očekuje se da će ova mera imati pozitivan uticaj na nemačku ekonomiju i društvo, jer će privući i zadržati kvalifikovanu radnu snagu koja može značajno doprineti razvoju zemlje.

7. Česta pitanja o dvojnom državljanstvu Nemačke i Srbije

Od kada Nemačka dozvoljava dvojno državljanstvo?

Nova regulativa stupila je na snagu 27. juna 2024. godine, čime je Nemačka uklonila opštu obavezu odricanja od prvobitnog državljanstva prilikom sticanja nemačkog, uključujući za srpske državljane.

Koliko dugo je potrebno boraviti u Nemačkoj da bi se steklo državljanstvo po novom zakonu?

Period potreban za stalni boravak smanjen je sa osam na pet godina. U određenim slučajevima, kao što su visok nivo znanja nemačkog jezika, volontiranje ili napredak na poslu ili u školi, rok se dodatno smanjuje na tri godine.

Mogu li Srbi koji su se ranije odrekli srpskog državljanstva da ga ponovo steknu?

Da. Oni koji su se u prošlosti odrekli srpskog državljanstva kako bi postali nemački državljani mogu podneti zahtev za ponovno sticanje srpskog državljanstva, bez obaveze da se odreknu nemačkog državljanstva koje trenutno poseduju.

Koje uslove Nemačka zahteva za sticanje državljanstva?

Nemačka zahteva dokaz o integraciji u društvo, poput stabilnog zaposlenja i prihoda, poznavanja nemačkog jezika i poštovanja nemačkih zakona.

Koje pogodnosti nudi nemački pasoš?

Nemački pasoš, kao jedan od najjačih u svetu, omogućava putovanje bez vize u preko 190 zemalja, pored punog obima prava koja nemački državljani uživaju, uključujući pravo glasa i rad u državnim ustanovama.